Drie uur nadat Thomas Jefferson op 4 juli 1826 in Monticello stierf, knipte zijn persoonlijke secretaris, Nicholas Trist, een lok van het grijze haar van de Founding Father af – nog vaag rossig blond – bond die vast met oranje draad en stopte hem in een papieren pakketje met een briefje. Destijds was het niet meer dan een sentimenteel aandenken. Twee eeuwen later werd het belangrijk bewijs in een van Amerika's oudste en meest omstreden historische debatten: of de auteur van de Onafhankelijkheidsverklaring kinderen verwekte bij Sally Hemings, een vrouw die hij een halve eeuw lang tot slaaf maakte en nooit vrijliet.

Na een heimelijke, uitputtende inspanning van vijftien jaar onder leiding van de Smithsonian Institution, meent een team van genetici, genealogen, historici en antropologen het bewijs te hebben dat Jefferson de vader was van ten minste twee van Hemings' zes kinderen. Richard Kurin, een cultureel antropoloog bij de Smithsonian die het multidisciplinaire onderzoek leidde, publiceert dinsdag een boek met de bevindingen. Een wetenschappelijk artikel wordt momenteel beoordeeld voor publicatie in Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS). De onderzoekers, die vóór publicatie met The Atlantic spraken, reconstrueerden Jeffersons genoom uit het haar en vergeleken het met DNA van nakomelingen van Hemings' zonen Madison en Eston. (Van haar andere vier kinderen stierven er twee als zuigeling, en de andere twee hadden geen bekende nakomelingen.) Niet alleen vonden ze dat de nakomelingen van Madison en Eston Jeffersons DNA delen – velen hebben er meer van dan zijn bekende nakomelingen via zijn vrouw, Martha Wayles.

Voor veel Amerikanen was de kwestie al jaren geleden beslecht. In 1998 publiceerde Nature een peer-reviewed artikel van twee pagina's getiteld 'Jefferson Fathered Slave's Last Child'. Kranten verklaarden de zaak gesloten, en Oprah Winfrey organiseerde een tranerige familiereünie van Jeffersons nakomelingen. De meeste historici accepteerden de bevinding in combinatie met ander bewijs. Maar een luidruchtige minderheid bleef twijfelen aan de relatie, en wees er – terecht – op dat de beperkte biologische gegevens in het Nature-onderzoek niet definitief bewezen dat Jefferson de vader was, alleen dat hij een van verschillende kandidaten in de mannelijke lijn van de Jeffersons was. Ze deden ook mondelinge overleveringen van Hemings' nakomelingen af als onbetrouwbaar of wensdenken. Sommige tegenstanders zagen een snoodaardiger agenda: een onderzoeker noemde de studie uit 1998 'een doelbewuste poging om het bewijs te selecteren en te kneden naar een vooraf gekozen theorie'. Anderen, veel blanke Virginians, verdedigden de Founding Father. 'Jeffersons persoonlijke reputatie is zo goed als vermoord,' schreef William G. Hyland Jr., advocaat en auteur. 'Het gezicht op Mount Rushmore is gebrandmerkt als een slaafhoudende hypocriet, misogyn en racist.'

Hoewel de nieuwe resultaten sommige weifelaars misschien overtuigen, is de tegenreactie al gearriveerd. De Heritage Foundation heeft kritiek geuit op Monticello's weergave van Jefferson omdat bezoekers niet te horen krijgen 'dat historici het oneens zijn over Jeffersons relatie met Sally Hemings'. De Thomas Jefferson Heritage Society, een non-profit opgericht als reactie op het Nature-rapport, beschuldigt 'historische revisionisten' er nog steeds van Jefferson onjuist af te schilderen als een 'leugenaar, fraudeur, hypocriet en kindmisbruikende slavenverkrachter'. De regering-Trump heeft duidelijk gemaakt een versie van de Amerikaanse geschiedenis te willen die de Founders niet zwartmaakt. In een rapport dat op Onafhankelijkheidsdag werd uitgebracht, veroordeelde het Witte Huis wat het 'extreem politiek activisme' noemde dat de 180 jaar oude Smithsonian zou sturen; president Trump heeft gezegd dat het museum te veel aandacht besteedt aan 'hoe slecht de slavernij was'.

Voor Clara Nutt zijn de resultaten simpelweg een bevestiging van een allang bekend feit. Haar Afro-Amerikaanse vader vertelde zijn sproetige dochter al vroeg dat ze via Madison Hemings een directe afstammeling van Jefferson was. Nutt leverde speekselmonsters die 5,1 procent van Jeffersons genetische make-up in haar DNA aantoonden – bijna het dubbele van wat genetische middeling zou voorspellen. Ze was verheugd, maar niet verrast. 'Ik heb altijd geweten wie ik ben,' zei Nutt.

Het verhaal dook voor het eerst op in een krant in Richmond in