Arbiter nakazał Uberowi zapłacenie 40 mln dolarów rodzicom 23-letniej kobiety, która zginęła po tym, jak jeden z jego kierowców wyrzucił ją i koleżankę z samochodu na poboczu kalifornijskiej autostrady – orzeczenie, które uprzejmie demontuje ulubioną fikcję prawną firmy.

Emerytowany kalifornijski sędzia Richard A. Stone, pełniący funkcję arbitra, uznał, że firma przewozowa jest „odpowiedzialna pośrednio” za zaniedbanie kierowcy. Odpowiedzialność pośrednia, dla niewtajemniczonych, to zasada prawna, że można ponosić odpowiedzialność za czyny kogoś, z kim pozostaje się w relacji – koncept, który Uber przez lata i za niemałe honoraria prawników przekonywał, że go nie dotyczy.

Opisywane zdarzenia rozpoczęły się w sierpniu 2023 r., gdy Emily Normandin-Parker i Luna Moore zamówiły Ubera po wieczornym wyjściu w hrabstwie Orange. Kierowca zatrzymał się na autostradzie nr 73, gdy Normandin-Parker zwymiotowała w samochodzie – podali prawnicy. Gdy Moore i kierowca kłócili się o opłatę za sprzątanie, Normandin-Parker wysiadła z auta, weszła na jezdnię i została potrącona przez samochód.

Rodzice Normandin-Parker oskarżyli kierowcę i Ubera o zaniedbanie. Uber odpowiedział swoją standardową obroną: że jest po prostu „firmą technologiczną, która dostarcza platformę software’ową łączącą pasażerów z niezależnymi kierowcami zewnętrznymi, którzy wykonują przewóz”. W Kalifornii, na mocy Prop 22, kierowcy Ubera i Lyfta są klasyfikowani jako niezależni kontraktorzy, a nie pracownicy – co firma wykorzystywała, by twierdzić, że nie odpowiada za to, co robią jej kierowcy. Arbiter odrzucił jednak argument, że Uber należy traktować jako zwykłą platformę łączącą kierowców i pasażerów.

W dokumentach arbitrażowych udostępnionych w czwartek przez pełnomocnika rodziny Stone napisał, że Uber powinien być traktowany jako przewoźnik publiczny – czyli każdy podmiot lub osoba przewożąca ludzi lub towary – a zatem powinien ponosić „odpowiedzialność pośrednią” za zdarzenie. „Fakt, że Uber korzysta z interfejsu cyfrowego, a nie łapania taksówek na ulicy, nie zmienia fundamentalnego charakteru oferowanej usługi” – czytamy w dokumentach arbitrażowych. Stone stwierdził ponadto, że Prop 22 nie „immunizuje Ubera od odpowiedzialności pośredniej za czyny niedozwolone jego kierowców”.

Uber ze swojej strony powiedział, że szanuje proces arbitrażowy, ale arbiter „mylił się, uznając Ubera prawnie odpowiedzialnym za tragiczne wydarzenia tamtej nocy”. Rzeczniczka Gabriela Condarco-Quesada dodała: „Żadna rodzina nie powinna cierpieć utraty dziecka, a nasze myśli pozostają z rodziną Normandin-Parker. Przez lata konsekwentnie wzmacnialiśmy nasze podejście do bezpieczeństwa poprzez nowe technologie, polityki i zabezpieczenia opracowane z ekspertami ds. bezpieczeństwa, w tym dodatkowe wskazówki dla kierowców dotyczące unikania wysadzania pasażerów w niebezpiecznych lokalizacjach”.

Rodzina twierdziła również, że Uber w pewnym momencie zaproponował ugodę zawierającą klauzulę poufności. W ramach tej umowy rodzina miałaby zostać obciążona karą 10 mln dolarów za każdym razem, gdyby mówiła o wypadku i związku Ubera z nim. Rodzina powiedziała, że odrzuciła ugodę, a Uber stwierdził, że „ostatecznie nie dążył do poufności w tej sprawie”.

Orzeczenie uznające Ubera odpowiedzialnym za zaniedbanie lub działania jego kierowców nie jest wiążące i dotyczy tylko tej sprawy. Stanowi jednak część szerszej batalii firmy o to, by być traktowaną wyłącznie jako internetowy marketplace przejazdów – i utrzymać kierowców na tyle daleko na wyciągnięcie ręki umownej, by ich działania, prawnie rzecz biorąc, należały do kogoś innego.