In een zet die ongetwijfeld angstige gemoederen zal geruststellen, heeft eerste minister John Swinney gesuggereerd dat Schotten niet verder hoeven te reizen voor gezondheidszorg onder het ambitieuze plan van zijn regering om het aantal gezondheidsraden terug te brengen van 14 naar slechts twee. Want niets zegt 'wij hebben dit onder controle' zoals een vage belofte gewikkeld in een herstructurering.

Toen de BBC vroeg naar de impact op die onverschrokken zielen die al enorme afstanden afleggen - zoals vrouwen in het hoge noorden die 100 mijl over de A9 trotseren om in Inverness te bevallen - verzekerde Swinney ons dat het 'niet mijn bedoeling' zou zijn dat mensen verder reizen. Eerste modellen, onthulde hij, tonen aan dat het land verdeeld wordt in twee oost- en westgezondheidsraden, wat simpel genoeg klinkt totdat je de geografie in overweging neemt.

Hij kon ook geen 'specifiek cijfer' geven voor banenverlies bij de NHS, hoewel hij bewonderenswaardig 'open was over het feit dat de werkgelegenheid in de publieke sector zal dalen.' Want wie heeft er specificaties nodig als je vibes hebt?

In een gesprek met BBC Scotland's The Sunday Show uitte Swinney de wens om lokale gezondheidszorg te maximaliseren, mits het veilig is. Het doel is 'gelijke toegang' ongeacht waar je woont - een nobel sentiment, zij het een dat misschien een kaart en kompas vereist om te implementeren.

Over de kwestie van verloskundige diensten in Caithness verduidelijkte Swinney dat het niet gaat om efficiëntie of kosten, maar om 'patiëntveiligheid.' Hij mijmerde: 'Wat ik wil verzekeren is dat door het verwijderen van gezondheidsraadgrenzen we het aantal lokale diensten kunnen maximaliseren dat zo dicht mogelijk bij huis kan worden aangeboden voor individuen in verschillende delen van het land.' Vertaling: We zullen proberen diensten lokaal te houden, maar geen beloften, en zeker geen details.

Patiënten en zorgprofessionals hebben hun bezorgdheid geuit over kinder- en verloskundige zorg, en een negen maanden durende evaluatie van verloskundige diensten zal deze herfst beginnen na een BBC Disclosure-onderzoek dat slechte en soms dodelijke zorg aan het licht bracht. Ondertussen werd alle geplande kinderchirurgie in het Dr Gray's Hospital in Elgin vorige maand opgeschort vanwege veiligheidsproblemen - een situatie die tot december zou kunnen aanhouden, volgens de CEO van NHS Grampian.

Het grote plan om het aantal gezondheidsraden terug te brengen van 14 naar twee werd aangekondigd in Swinney's regeringsprogramma, geprezen als de 'meest significante structurele hervorming in de NHS in het tijdperk van devolutie.' Maar er blijven vragen bestaan over hoe deze twee raden in de praktijk zullen functioneren, vooral voor eilandbewoners. Het werk begon vorig jaar november, met kaarten die het land in oost en west verdelen, en de CEO's van NHS Greater Glasgow en Clyde en NHS Lothian nemen de leiding. Er is ook sprake van het opnemen van eilandgezondheidszorg in lokale autoriteiten, hoewel er geen beslissingen zijn genomen - want waarom zouden we ons haasten?

Het is onduidelijk of deze nieuwe structuur geld zal besparen door het schrappen van senior functies of het stroomlijnen van afdelingen. Unite, de vakbond, heeft het plan bestempeld als een 'kaalslag- en verbrandingsprogramma voor de NHS,' wat nogal dramatisch klinkt, maar misschien hebben ze wel een punt.

Toen hem werd gevraagd naar banenverlies, zei Swinney: 'Ik kan vandaag geen specifiek cijfer geven en ik zou simpelweg geen volledig antwoord geven als dat het geval was.' Hij voegde eraan toe dat ze werken aan een hervormingsprogramma om mensen 'recht in het centrum van de levering van publieke diensten' te plaatsen. Want dat is waar ze altijd al waren, toch?

De eerste minister ontweek ook vragen over hoe een mogelijk tekort van £5 miljard in de publieke financiën tegen het einde van het decennium gedekt moet worden, verwijzend naar 'veel variabelen' en de staat van dienst van de SNP bij het in evenwicht houden van begrotingen door Brexit, Covid en de financiële crisis. Want prestaties uit het verleden garanderen toekomstige resultaten, natuurlijk.

Tegenstanders hebben zich opgestapeld, met de waarnemend leider van Scottish Labour, Jackie Baillie, die zei: 'Het is moeilijk te zeggen of John Swinney ontwijkend is of simpelweg geen idee heeft wat hij gaat doen, maar hoe dan ook is het niet goed genoeg.' Ze riep de SNP op om 'open kaart te spelen' over banenrisico's en de impact op publieke diensten.

Schotse Conservatieven...