In een ontwikkeling die absoluut niemand zal verbazen die ooit een leraar heeft ontmoet, heeft een driejarig onderzoeksprogramma uitgewezen dat schoolpersoneel zo weinig vertrouwen heeft in het belang van volledige aanwezigheid dat ze hun eigen kinderen met plezier tijdens schooltijd mee op vakantie zouden nemen. Het enige dat hen tegenhoudt, is blijkbaar het kleine ongemak leraar te zijn.

Volgens een rapport gebaseerd op diepgaande gesprekken met medewerkers in de frontlinie, geloven leraren niet dat het schoolsysteem is toegerust om een aanhoudende aanwezigheidscrisis in Engeland en Wales het hoofd te bieden, waar bijna een op de vijf kinderen nu minstens 10% van de school mist. Het rapport, getiteld A Crisis of Disengagement, is afkomstig van jongerenorganisatie Impetus en onderzoeksbureau Public First.

Ondanks dat scholen een harde aanpak hanteren tegen de crisis, suggereren focusgroepen met leraren uit lage-inkomensgebieden dat velen dezelfde scepsis delen als ouders en leerlingen over de doeltreffendheid van vakantieboetes. "Als ik geen leraar was, zou ik mijn dochter van school halen en met haar op vakantie gaan, want dat zou goedkoper zijn," zei een leraar, vermoedelijk terwijl hij een redelijk geprijsde Center Parcs-vakantie voor ogen had.

Een ander merkte op: "Als het de enige vakantie is die je in vijf jaar meemaakt, denk ik dat dat waarschijnlijk meer waard is dan een week school in januari." Een sentiment dat weerklank zal vinden bij iedereen die ooit een dubbel uur wiskunde in een ijskoud klaslokaal heeft doorstaan.

Het rapport verschijnt terwijl de kinderombudsman waarschuwt voor tienduizenden verborgen Neets (jongeren die niet in onderwijs, werk of training zijn). Uit analyse blijkt dat naar schatting 42.000 16- en 17-jarigen die in Engeland op een college zitten, minder dan de helft van de tijd aanwezig zijn.

Rachel de Souza, de kinderombudsman, waarschuwde dat het aantal Neets bijna twee keer zo groot is als officiële cijfers aangeven, op basis van een nieuwe analyse van 262 van de 290 collegegroepen in Engeland, die niet zijn opgenomen in de aanwezigheidscijfers van het ministerie van Onderwijs. "We hebben een blinde vlek: verborgen Neets die door de mazen van het net glippen," zei ze. "Jongeren met alle negatieve gevolgen van het niet volgen van onderwijs, werk of training, maar zonder enige gerichte interventie."

Onderzoekers spraken met 62 medewerkers van middelbare scholen waar meer dan 25% van de leerlingen in aanmerking kwam voor gratis schoolmaaltijden. Ze beschreven het werk van het najagen van aanwezigheid als "meedogenloos" en zeiden dat een incidentele vakantie of kleine afwezigheid minder zorgwekkend was dan aanhoudende desinteresse.

Terwijl sommige medewerkers boetes als een noodzakelijk instrument zagen, geloofden velen dat ze het vertrouwen schaden en het relationele werk ondermijnen dat nodig is om leerlingen en gezinnen te ondersteunen. "We sturen een boete en dan hebben we die ouder echt boos gemaakt," zei een schoolleider. "We hebben net een relatie verbroken met een gezin dat we juist naar school willen krijgen."

Een recordaantal van 492.825 boetes voor ongeoorloofde afwezigheid werd in 2024-25 in Engeland aan ouders opgelegd, een scherpe stijging ten opzichte van het niveau vóór Covid. Onderzoekers hebben eerder gewaarschuwd voor een "seismische verschuiving" in de houding ten opzichte van aanwezigheid sinds de pandemie, met de zorg dat sommige ouders niet langer geloven dat kinderen fulltime naar school moeten. Het afwezigheidspercentage voor leerlingen in Engeland in 2025-26 was 6,93%, aanzienlijk boven het pre-Covid-niveau van 4,7% in 2018-19.

Leraren en schoolleiders voerden ook aan dat hiaten in de geestelijke gezondheidszorg, onvervulde speciale onderwijsbehoeften en een gebrek aan maatschappelijk werkers hun werk moeilijker maken, waarbij scholen worden gezien als "de one-stop shop voor alles". "We hebben kinderen die gespecialiseerde zorg zouden moeten krijgen, en die zijn elke dag in ons gebouw," zei een schoolleider. "We hebben ook externe instanties zoals CAMHS en maatschappelijk werkers nodig met de juiste capaciteit, die ons niet afwijzen."

Medewerkers vertelden onderzoekers dat de meest effectieve interventies ook de moeilijkste waren - waaronder het opbouwen van relaties, mentoring en huisbezoeken. "Ik denk dat het veel volwassen uren kost," zei een van hen. "Als je proportioneel kijkt naar hoe de tijd wordt besteed..."