De Houthi's hebben het weer gedaan. In een bliksemsnelle opmars langs de zuidelijke uithoeken van de Tihamah — de dorre kustvlakte van Jemen, wat klinkt als een plek waar zelfs het zand uitgeput is — lijken de door Iran gesteunde rebellen de meeste waarnemers te hebben verrast, wat een beleefde manier is om te zeggen dat iedereen de andere kant op keek.

Tot voor kort hield de anti-Houthi-coalitie bekend als het Nationaal Verzet aanzienlijk grondgebied langs de Rode Zeekust van Jemen. In een kwestie van dagen is een groot deel hiervan in handen van de Houthi's gevallen. Volgens sommige schattingen hebben de rebellen maar liefst 130 km (81 mijl) van de strategisch belangrijke kustlijn van het land veroverd. Het is de meest indrukwekkende militaire coup van de groep in jaren, en bewijst dat ondanks een burgeroorlog die al 12 jaar duurt, verwoestende Saoedische luchtaanvallen en aanvallen door Amerikaanse, Israëlische en Britse troepen, de Houthi's nog steeds een macht zijn om rekening mee te houden. Met hun tegenstanders verbijsterd en gedemoraliseerd, is het onwaarschijnlijk dat de Houthi's binnenkort verdreven zullen worden.

"Nu ze daar zijn, zullen ze zich ingraven," zei Hisham al-Omeisi, senior analist bij het in Brussel gevestigde Europees Instituut voor Vrede, tegen de BBC. "En het zal veel kostbaarder zijn om hen eruit te krijgen."

Natuurlijk staan de Houthi's er niet alleen voor. Ze genieten de steun van Iran, steun die voor Teheran nog belangrijker is geworden na de tegenslagen en nederlagen van andere delen van zijn zogenaamde "As van Verzet" — Hezbollah in Libanon, Hamas in Gaza en het Assad-regime in Syrië. "Dus ze hebben hun steun verlegd naar de Houthi's," zei al-Omeisi. "En natuurlijk hebben ze die steun nodig."

Hoewel de meeste analisten het erover eens zijn dat het een fout is om de Houthi's simpelweg als Iraanse marionetten te beschrijven, werpen de gebeurtenissen van de afgelopen dagen een ongemakkelijke nieuwe realiteit op. Zeven maanden nadat de VS en Israël hun enorme, gecombineerde aanval op Iran lanceerden, oefent het regime in Teheran nu gezag uit over niet één, maar twee van 's werelds belangrijkste maritieme doorgangen: de Straat van Hormuz, bij de monding van de Perzische Golf, en de Bab al-Mandab, de toegangspoort tot de Rode Zee (en het Suezkanaal).

"Nu controleert Iran, direct en via proxy's, twee van de meest strategische knelpunten in het Midden-Oosten en de wereld," zegt Farea al-Muslimi, onderzoeksfellow bij de denktank Chatham House in Londen, "goed voor meer dan 35% van de wereldwijde brandstof- en oliehandel." "Dit is evenveel hefboomwerking als een kernbom," zegt hij. Wat geruststellend is, op de manier waarop een tweede kernbom geruststellend zou zijn.

Als de Houthi's ook de controle hebben overgenomen over verschillende belangrijke eilanden in de Rode Zee, waaronder Perim — dat in het midden van het smalste punt van de Bab al-Mandab ligt — dan zal het vermogen van de groep om de internationale scheepvaart te verstoren aanzienlijk worden vergroot. Zoals de acties van de groep na de oorlog van Israël in Gaza bewezen, is de scheepvaart in de Rode Zee zeer kwetsbaar voor Houthi-raketten, drones en kleine aanvalsboten.

"Ze konden controleren wat de Bab al-Mandab in en uit ging en richting Suez, zonder deze territoriale winst," vertelde Jemen-expert Iona Craig vrijdag aan BBC Radio 4's Today-programma. "Maar nu controleren ze natuurlijk het gebied dat direct uitkijkt over de Bab al-Mandab, en dat geeft hen veel meer hefboomwerking."

Reders zullen waarschijnlijk sceptisch staan tegenover de oprechtheid van een verklaring die vrijdagmiddag werd vrijgegeven, waarin het Houthi-leger zei dat de maritieme navigatie "veilig is voor alle bedrijven behalve Saoedische schepen, die al aan een blokkade zijn onderworpen". Bij eerdere aanvallen zeiden de Houthi's alleen schepen te targeten die aan Israël gelinkt waren, maar in feite raakten ze schepen zonder enige dergelijke connectie, waaronder een tanker onder Noorse vlag. Dus, weet je, vertrouw ons.

Craig zei dat de Houthi's zich desondanks misschien zullen onthouden van willekeurige aanvallen, uit vrees voor een herhaling van Operatie Rough Rider — zes weken van grote Amerikaanse luchtaanvallen en marine-aanvallen in het voorjaar van 2025. "Ze hebben al de toorn van de