Twintig jaar geleden kreeg Pluto het hemelse equivalent van onceremonieel van de coole kinderen-tafel te worden geschopt. In augustus 2006 stemde de Internationale Astronomische Unie (IAU) om onze favoriete underdog te degraderen van grote planeet naar dwergplaneet, waardoor de planetaire lijst van het zonnestelsel kromp van negen naar acht. En als je denkt dat mensen het hebben overwonnen, dan heb je duidelijk het Pluto-verzet niet ontmoet, dat zich voorbereidt op zijn 20-jarig jubileum alsof het een wraakwedstrijd is.

Philip Metzger, directeur van het Stephen W. Hawking Centrum voor Microzwaartekrachtonderzoek en Educatie aan de Universiteit van Centraal-Florida, is niet subtiel over zijn gevoelens: "De definitie van een planeet die ze hebben gecreëerd, kun je helemaal niet gebruiken. Het maakt de definitie van een planeet volkomen onbruikbaar in de wetenschap." Metzger is een van een groeiend koor van wetenschappers en leken die denken dat de degradatie een kosmische vergissing was.

Voor sommigen is Pluto's degradatie juist de reden waarom ze ervan houden. "Pluto vertegenwoordigt de underdog waar zoveel mensen voor juichen, het kleine kind in de buurt dat wordt gepest," zegt Kevin Schindler, historicus bij het Lowell Observatorium in Arizona, waar Pluto in 1930 werd ontdekt. Voor anderen is het het proces dat pijn doet. Laurel Kornfeld, een schrijver, acteur en amateurastronoom, was zo woedend op de dag van de stemming dat ze sindsdien voor Pluto pleit, met een T-shirt dat verkondigt: "Pluto-verzet, 20 jaar: 2006-2026."

De campagne om Pluto te rehabiliteren - compleet met gepassioneerde voorstanders, voortdurende debatten, af en toe protesten en petities - lijkt een typisch Amerikaans fenomeen te zijn. Metzger geeft dat toe: "Het is meer een kwestie in de Verenigde Staten. Dit was degene die wij ontdekten." Dus de degradatie was een wond aan de nationale trots? "Ik geef toe dat er daar iets van was - bij het publiek, niet bij de wetenschappers."

Onlangs heeft de beweging zelfs een populistische tint gekregen, met Trump's NASA-beheerder Jared Isaacman die in april tegen een congrescommissie zei dat hij helemaal voor een heroverweging is. "Ik sta zeer in het kamp van Maak Pluto Weer een Planeet," zei hij, wat bewijst dat zelfs de kosmos niet veilig is voor campagneslogans.

De hele puinhoop begon met de ontdekking van Eris, een ver lichaam in de Kuipergordel voorbij Neptunus - Pluto's buurt. Eris was ongeveer zo groot als Pluto (minder volume, maar meer massa), en plotseling werd de vraag: als Pluto een planeet is, waarom Eris dan niet? En als Eris het niet is, hoe kan Pluto het dan zijn? De Kuipergordel bleek een drukke plek te zijn, met andere lichamen zoals Haumea, Makemake en Sedna die opdoken. Waren zij ook planeten? Schoolkinderen zouden honderden planeten uit hun hoofd kunnen leren, en niemand wil dat.

Dus stelde de IAU een driedelige definitie op: een planeet moet om de zon draaien, rond zijn, en zijn "baan hebben schoongeveegd" - wat betekent dat het zijn baan gravitationeel moet domineren. Pluto, als kleine jongen in een drukke buurt, faalde voor de derde test. Enter de verontwaardiging.

Critici wijzen erop dat het criterium "baan schoongeveegd" diepgaand gebrekkig is. "Een van de grootste fouten van de IAU-definitie is dat je hetzelfde object in twee verschillende banen kunt hebben," zegt Kornfeld. "In de ene wordt het als een planeet beschouwd, en in de andere niet." Planetaire wetenschapper Alan Stern voerde beroemd aan dat als de aarde naar Pluto's positie zou worden gesleept, het zijn zone ook niet zou schoonvegen en zijn planetaire status zou verliezen. Metzger voegt toe: "Je zou zelfs kleine asteroïden kunnen hebben, die te klein zijn om rond te zijn, die een baan schoonvegen als ze dicht bij een ster staan. Het laat gewoon zien dat baanvegen niet echt een betekenisvolle categorie is."

Voor de tegenstanders leek de definitie op maat gemaakt om Pluto uit te sluiten. "Er werd een reden verzonnen om Pluto uit te sluiten," zegt Kornfeld.

De degradatie verdeelde de wetenschappelijke gemeenschap in twee kampen: het geofysische kamp (fysieke eigenschappen tellen) en de dynamici (positie en omgeving tellen). Het is eigenlijk planetaire wetenschappers versus astronomen, en veel planetaire wetenschappers, waaronder M