Joe Boucher leerde veel van zijn oudere broers en zussen - fietsen, schaatsen, hockey - maar één ding pikte hij nooit op: Frans. Dat komt doordat toen zijn ouders opgroeiden in Maine, het lesgeven in Frans op school illegaal was en de taal werd behandeld als een teken van tweederangs burgerschap. Boucher's familie behoort tot de meer dan een miljoen Frans-Canadezen die in de 19e en 20e eeuw naar New England verhuisden, om erachter te komen dat de Canadese wet het bijna onmogelijk maakte om burgerschap door te geven aan hun in de VS geboren kinderen. Het resultaat: generaties zogenaamde 'verloren Canadezen.'

Een nieuwe wet, ingaande december 2025, beoogt die historische ongelijkheid te herstellen door iedereen die een voorouderlijke band kan bewijzen het Canadese burgerschap te laten claimen - niet alleen kinderen van Canadezen. Tussen 15 december 2025 en 31 januari 2026 ontvingen Canadese immigratieambtenaren 12.430 aanvragen, verwerkten er 6.280 en kenden er 1.480 toe. De timing van de wet, aan het einde van het eerste jaar van president Donald Trump's tweede termijn, is niet onopgemerkt gebleven. 'We voelen de grond een beetje onder onze voeten verschuiven tegenwoordig,' vertelde Boucher aan de BBC. 'Het is fijn om te weten dat de verbondenheid met het thuisland, als het ware, er is.'

Onder de nieuwe regels worden nakomelingen automatisch als Canadees beschouwd - ze hoeven het alleen maar te bewijzen. De aanvraag kost een bescheiden C$75 ($55; £40), maar het inhuren van genealogen, het opdiepen van documenten en het raadplegen van advocaten kan het totaal in de duizenden dollars doen oplopen. Montreal-genealoog Ryan Légère is zo overspoeld dat hij overweegt een werknemer aan te nemen. 'Wat een soort bijzaak was, is fulltime geworden,' vertelde hij aan de BBC. Hij vreest dat instellingen 'overweldigd, onderbemand en niet volledig voorbereid' zijn op de hoeveelheid. Aanvragers moeten oude Quebecse doopbewijzen (in het Frans, met moeilijk leesbaar handschrift), verengelste achternamen (Desjardins werd Gardner; Bonenfant, Goodchild) en een vereiste dat de kwalificerende voorouder op of na 1 januari 1947 Canadees staatsburger werd, zien te doorgronden. Er is geen limiet voor hoe ver terug de voorouderlijke band kan gaan, maar in de toekomst moeten Canadese ouders meer dan 1.095 dagen in Canada hebben gewoond om burgerschap door te geven.

Een woordvoerder van Immigration, Refugees and Citizenship Canada bevestigde dat elke aanvraag per geval wordt beoordeeld en dat online genealogiesites niet volstaan als enig bewijs. De wet zou kunnen betekenen dat miljoenen Amerikanen in aanmerking komen - maar zouden ze daadwerkelijk naar het noorden verhuizen? Tim Cyr, een inwoner van Maine met Frans-Canadese roots, zegt dat Trumps presidentschap een reden is om een dubbel staatsburgerschap aan te vragen: 'We worden geconfronteerd met iets waarvan ik nooit had gedacht dat we het in een miljoen jaar zouden meemaken. Het is geen goede tijd om een Amerikaans paspoort te hebben.' Toch is hij niet van plan te verhuizen. Boucher is filosofischer: 'Ik blijf terugkomen op het idee van identiteit.' Zijn voorouders arriveerden 400 jaar geleden in Canada, en hij heeft het gedicht van Henry Wadsworth Longfellow over de Acadiërs-verdrijving, Evangeline, omgezet in een lied. Zou hij verhuizen? 'Mijn leven is hier grotendeels... maar er zou een tijd in de toekomst kunnen komen. Ik fantaseer al jaren over daar wonen.'