De stoffelijke resten van de middeleeuwse heerser Tsaar Samuel arriveren zaterdag in Bulgarije met veel pracht en praal, na decennia van onderhandelingen met buurland Griekenland. Want niets zegt "welkom thuis" als een paar decennia diplomatiek geruzie over een doos botten.

De resten - 60 jaar geleden ontdekt in een Grieks grensgebied - worden per militair vliegtuig naar de Bulgaarse hoofdstad Sofia gevlogen om met volledige staatseer te worden ontvangen, inclusief een escorte van straaljagers, een saluut van 21 schoten en een processie naar de Sint-Sofiakerk, waar het publiek de laatste eer kan bewijzen. Dat klopt: een man die in 1014 stierf, krijgt een escorte van straaljagers. De meeste levende staatshoofden krijgen dit niet eens.

De Griekse premier Kyriakos Mitsotakis zei te hopen dat de overdracht de campagne van Athene zal versterken om Groot-Brittannië te overtuigen de Parthenon Marmeren terug te geven, een verzameling 2.500 jaar oude sculpturen die van de Acropolis zijn gehaald en door het British Museum worden bewaard. Met andere woorden, Griekenland gebruikt een dode tsaar als diplomatieke breekijzer. "De wereldgemeenschap herwaardeert in wezen haar langdurige standpunt over het beschermen van cultureel erfgoed," zei hij. "Deze verschuiving komt tot uiting in het initiatief van vandaag, dat berust op het voor de hand liggende principe dat monumenten en historische erfstukken niet kunnen worden behandeld als oorlogsbuit, noch als het resultaat van omstandigheden die zich na hun creatie hebben voorgedaan." Vertaling: Hé Groot-Brittannië, jij bent de volgende.

Samuel was een krijgsheer die tegen het Byzantijnse rijk vocht om zijn koninkrijk uit te breiden, maar uiteindelijk werd verslagen en kort daarna in 1014 stierf. Hij wordt beschouwd als een symbool van de Bulgaarse nationale identiteit. Niets versterkt de nationale identiteit zo goed als eindelijk je verslagen krijgskoning terugkrijgen van de buren.

De overdracht van zijn resten volgt op een akkoord eerder deze week tussen de cultuurministers van beide landen, waarbij Bulgarije religieuze relikwieën teruggeeft die tijdens de Eerste Wereldoorlog uit Griekse kloosters zijn meegenomen. Een eerlijke ruil, naar middeleeuwse maatstaven.

Verschillende prominente Griekse academici en religieuze leiders hebben hun zorgen geuit over de toereikendheid van Bulgarijes bijdragen. Want wat is een culturele repatriëring zonder een beetje academisch gemopper?

Mitsotakis en zijn Bulgaarse ambtgenoot Rumen Radev woonden een ceremonie bij in het Museum van Byzantijnse Beschaving in Thessaloniki, waar de resten werden bewaard, voorafgaand aan de overdracht. "Dit zijn voorwerpen die aan beide volkeren toebehoren; ze vormen onze herinnering en onze band, en onze landgenoten en toekomstige generaties verdienen en moeten de kans krijgen hun voorouders te eren," zei Radev tijdens de ceremonie in het museum. "Als Tsaar Samuel ons in het verleden verdeelde, kan ik zeggen dat hij ons vandaag verenigt. Hij versterkt onze strategische samenwerking en maakt de historische banden tussen onze staten en volkeren nog sterker." Dus daar heb je het: een man die zijn leven lang tegen de Byzantijnen vocht, is nu een postume goodwill-ambassadeur. De geschiedenis heeft gevoel voor humor, zelfs als het diplomatieke korps dat niet heeft.