Saoedi-Arabië maakt zich naar verluidt op voor een groot militair offensief tegen de Houthi's in centraal Jemen, want niets zegt 'diplomatie' als een land- en zeeaanval. Jemenitische bronnen zeggen dat de Saoedi's troepen terugtrekken uit oostelijk Jemen - klassieke voorbereiding voor een landroof - terwijl ze tegelijkertijd proberen een marinecoalitie samen te stellen om de Rode Zee-scheepvaart te beschermen tegen Houthi-aanvallen.

Het Saoedische ministerie van Defensie maakte donderdag bekend dat 14 staten, waaronder Turkije, Pakistan, Egypte, Soedan en Djibouti, hebben toegezegd een multinationale maritieme defensiecoalitie te steunen. Want niets verenigt landen zoals de gedeelde angst om geen olie te kunnen exporteren.

De Iran-gezinde Houthi's, die de Jemenitische hoofdstad Sana'a en een groot deel van de Rode Zeekust controleren, riepen op 20 juli een blokkade af tegen Saoedische schepen. Ze ontkennen plannen om tol te heffen op alle schepen, en zeggen dat ze de blokkade zullen opheffen zodra Saoedi-Arabië zijn eigen blokkade van Jemen opheft. Het is een klassiek 'jij eerst'-conflict, maar met meer raketten.

Riyad heeft ook de VS en een groep Europese landen - Duitsland, Frankrijk, het VK en Italië - gevraagd om zich bij een Rode Zee-coalitie aan te sluiten. De EU heeft al een maritieme beschermingsmissie, Aspides, in de Rode Zee, maar het is onduidelijk of de Houthi's een algemene blokkade opwerpen of een die uitsluitend op Saoedi-Arabië is gericht. Semantiek, eigenlijk.

Houthi-strijders claimden op 25 juli dat ze 'gevoelige' olievervoerslocaties in Saoedi-Arabië hebben geraakt, die olievelden in de oostelijke provincie verbinden met een exportknooppunt in de Rode Zee. Als de Rode Zeeroute sluit, krijgen Saoedische olie-exporten te maken met ernstige beperkingen - tot 80% van de ruwe olie ging via de Straat van Hormuz vóór de oorlog met Iran, dus de Rode Zee is cruciaal geworden, met meer dan de helft van de Saoedische olie die nu over land naar Yanbu wordt vervoerd.

Saoedische aanvallen in Irak doodden woensdag ten minste 20 mensen, als vergelding voor Iraakse milities die Saoedische oliefaciliteiten hadden aangevallen. Donald Trump zei dat de gezamenlijke VS-Saoedische aanvallen de goedkeuring van de Iraakse regering hadden - een bewering die Bagdad niet bevestigde. Verrassing.

Saoedische minister van Defensie Prins Khalid bin Salman had woensdag een spoedoverleg met Trump en JD Vance. De Saoedi's willen laten zien dat ze zichzelf kunnen verdedigen, maar zijn niet enthousiast om de oorlog met Iran te escaleren, en houden vol dat diplomatie de VS-Iran meningsverschillen kan oplossen. Want dat heeft tot nu toe zo goed gewerkt.

Troepenbewegingen in Jemen wijzen op een mogelijke aanval op al-Bayda, een gouvernement dat in 2020-21 door de Houthi's werd veroverd. De gevechten zijn de afgelopen twee weken geëscaleerd, waarbij Houthi's Saoedische Aramco-faciliteiten aanvielen en Saoedische luchtaanvallen Hodeidah bestookten. Ook een derde Saoedisch commercieel schip werd aangevallen in de Rode Zee.

Saoedi-Arabië en de Houthi's strijden al meer dan een decennium om de controle over Jemen, en de ongemakkelijke status quo is de afgelopen maand ontrafeld. De spanningen zouden kunnen afnemen als de Golfstaten en Iran het eens kunnen worden over heropening van de Straat van Hormuz - gesprekken tussen Oman en Iran gaan door, waarbij Iran eist dat alle scheepvaart een noordelijke route nabij zijn kust gebruikt. Want niets zegt compromis zoals 'jouw weg of de snelweg'.