Uren na zijn ontmoeting met de Chinese president Xi Jinping in Peking vorige week, gaf Donald Trump een strenge waarschuwing aan Taiwan om geen onafhankelijkheid na te streven. 'Ik ben niet van plan om iemand onafhankelijk te laten worden. En weet je, we zouden 9.500 mijl moeten reizen om een oorlog te voeren. Daar ben ik niet op uit. Ik wil dat ze afkoelen. Ik wil dat China afkoelt,' zei hij tegen Fox News in een interview dat vrijdag werd uitgezonden. Trumps opmerkingen – enkele van de sterkste die een Amerikaanse president tot nu toe over de kwestie heeft gemaakt – leidden onmiddellijk tot een stortvloed aan reacties uit Taiwan waarin werd gezegd dat het geen noodzaak ziet om formeel de onafhankelijkheid uit te roepen.\n\nTaiwanese onafhankelijkheid is de roodste van rode lijnen voor Peking, dat Taiwan als het zijne claimt en president Lai Ching-te ervan beschuldigt een separatist te zijn. China's verlangen om zich te 'herenigen' met Taiwan dateert van het einde van de Chinese burgeroorlog in 1949, toen de Chinese Communistische Partij de controle over China won en de verliezende Kuomintang-troepen zich terugtrokken naar Taiwan, waarbij ze hun regering naar Taipei verhuisden. Peking heeft sindsdien aanspraak gemaakt op het zelfbesturende eiland. Maar nadat Xi aan de macht kwam, heeft de Chinese regering haar dreigementen verdubbeld en manieren gezocht om uit te roeien wat zij als separatisme beschouwt. Taiwan's 'hereniging' met China is een belangrijk doel geworden – Xi zelf heeft het een 'onstuitbare' realiteit genoemd.\n\nIn de afgelopen jaren heeft China verschillende vormen van druk opgevoerd, via militaire oefeningen die blokkades simuleerden; de diplomatieke isolatie van Taiwan; en grijzezone-oorlogvoering waarbij het regelmatig oorlogsschepen en gevechtsvliegtuigen dicht bij de Taiwanese wateren en het luchtruim stuurt. Tijdens de top van vorige week vertelde Xi aan Trump dat de kwestie Taiwan de belangrijkste was in de Amerikaans-Chinese betrekkingen, en dat een verkeerde aanpak tot conflict kon leiden. Aangezien de VS de nauwste bondgenoot van Taiwan is – het is wettelijk verplicht het eiland de middelen te geven om zichzelf te verdedigen – maken waarnemers zich al lang zorgen dat een aanval op Taiwan de VS in een direct conflict met China zou brengen.\n\nChina heeft zijn standpunt over Taiwan duidelijk gemaakt in zijn Anti-afscheidingswet, ingevoerd in 2005, waarin het stelt dat het 'vreedzame hereniging' met het eiland nastreeft. Maar de wet stelt ook dat als 'Taiwan-onafhankelijkheidskrachten' afscheiding van China veroorzaken, of de mogelijkheid van 'vreedzame hereniging' is uitgeput, China 'niet-vreedzame middelen' kan inzetten om zijn territoriale integriteit te beschermen. De meeste mensen geloven dat een formele onafhankelijkheidsverklaring door de Taiwanese regering deze reactie zou uitlokken.\n\nTaiwan heeft nauwe economische en culturele banden met China. Maar de meeste mensen in Taiwan, dat een robuust democratisch systeem heeft, zien zichzelf als politiek verschillend van China, dat steeds autoritairder is geworden. De meesten willen ook de status quo handhaven – wat betekent dat ze noch formeel de onafhankelijkheid uitroepen, noch zich met China herenigen. Het officiële standpunt van de Taiwanese regering onder de Democratische Progressieve Partij (DPP), die Taiwan sinds 2016 regeert, speelt in op deze opvatting. President Lai en zijn voorganger Tsai Ing-wen hebben erop aangedrongen dat, aangezien Taiwan zichzelf als een onafhankelijk land beschouwt, het niet nodig is om formeel de onafhankelijkheid uit te roepen. Dit is in wezen een manier om de soevereiniteit van Taiwan te doen gelden, terwijl ze er ook voor zorgen dat ze China's rode lijn niet overschrijden.\n\nZelfs als ze dat zouden willen, kunnen noch de president noch de regering gemakkelijk de onafhankelijkheid uitroepen – het kan alleen formeel gebeuren als de parlementaire Wetgevende Yuan van Taiwan een grondwetswijziging goedkeurt en als een meerderheid van de burgers er in een referendum voor stemt. Maar Peking blijft wantrouwig tegenover de DPP, die in haar begindagen voor soevereiniteit pleitte, en verafschuwt met name Lai, die in het verleden sterke uitspraken tegen Peking deed voordat hij aantrad. Het hekelt hem en zijn partij vaak als 'pro-onafhankelijkheidsseparatisten'. Onder verwijzing naar de militaire opbouw van Taiwan in de afgelopen jaren heeft Peking de DPP-regering er ook van beschuldigd burgers te 'kapen' 'aan boord van zijn "Taiwan-onafhankelijkheidsoorlogswagen"'. Lai heeft verklaard dat hij