Decennialang gooiden artsen aspirine naar een veelvoorkomend type beroerte, in de veronderstelling dat het probleem vette plaque was die slagaders verstopt als een verstopt aanrecht. Maar nieuw onderzoek suggereert dat ze mogelijk volledig de verkeerde dader aanpakken.

Wetenschappers van de Universiteit van Edinburgh, het UK Dementia Research Institute en internationale medewerkers hebben ontdekt dat lacunaire ischemische beroerte - een belangrijke oorzaak van invaliditeit en cognitieve achteruitgang - niet primair wordt veroorzaakt door vette ophoping in grotere slagaders. In plaats daarvan blijkt de echte boosdoener veranderingen in de eigen kleine bloedvaten van de hersenen, met name de verwijding en verbreding van slagaders.

De studie, gepubliceerd in het tijdschrift Circulation, onderzocht 229 mensen die een lacunaire beroerte of een milde niet-lacunaire beroerte hadden gehad. Deelnemers ondergingen MRI-hersenscans kort na hun beroerte en opnieuw een jaar later. Het team vergeleek twee vasculaire veranderingen: vette vernauwing van grotere slagaders en de verwijding en verlenging van slagaders in de hersenen.

Vernauwing van slagaders, zo vond het team, was niet geassocieerd met lacunaire beroerte of kleinevatenziekte. Maar verwijding van slagaders was een ander verhaal: patiënten met verwijde slagaders hadden meer dan vier keer zoveel kans op een lacunaire beroerte. De verwijde slagaders waren ook gekoppeld aan ernstigere kleinevatenziekte, snellere progressie van hersenschade en een grotere kans op het ontwikkelen van nieuwe 'stille' beroertes - kleine hersenschadegebieden die optreden zonder duidelijke symptomen. Meer dan een op de vier deelnemers ontwikkelde deze stille beroertes tijdens de studie, terwijl ze standaard preventieve behandelingen kregen.

De bevindingen helpen verklaren waarom medicijnen zoals aspirine en andere plaatjesremmers beperkt succes hebben gehad bij het voorkomen van lacunaire beroertes. Ze wijzen ook op nieuwe behandelstrategieën, waaronder de lopende LACunar Intervention Trial 3 (LACI-3), die medicijnen zoals cilostazol en isosorbidedinitraat evalueert die gericht zijn op het beschermen van de kleinste bloedvaten in de hersenen.

'Deze studie levert sterk bewijs dat lacunaire beroerte niet wordt veroorzaakt door vette blokkade van grotere slagaders, maar door ziekte van de kleine vaten in de hersenen zelf,' zei Joanna Wardlaw, hoogleraar Toegepaste Neuroimaging aan de Universiteit van Edinburgh en groepsleider bij het UK Dementia Research Institute. 'Het herkennen van dit onderscheid is cruciaal, omdat het verklaart waarom conventionele behandelingen zoals plaatjesremmers niet zo effectief zijn voor dit type beroerte.'

Dus de volgende keer dat je een beroerte voelt opkomen, sla dan misschien de aspirine over en begin je zorgen te maken over de loodgieterij van je hersenen. De wetenschap is niets zo niet nederig.