In een bevinding die een hele nieuwe laag toevoegt aan 'klimaatverandering beïnvloedt alles', hebben wetenschappers een verrassende verschuiving in de chemie van menselijk bloed gedetecteerd die lijkt te volgen op de stijgende atmosferische kooldioxide. Het onderzoek, gepubliceerd in Air Quality, Atmosphere and Health, suggereert dat onze lichamen mogelijk al aanpassen aan de lucht die we inademen - en niet noodzakelijkerwijs op een goede manier.

Onderzoekers van The Kids Research Institute Australia, Curtin University en de Australian National University (ANU) analyseerden meer dan 20 jaar aan Amerikaanse bevolkingsgezondheidsgegevens van de National Health and Nutrition Examination Survey (NHANES), waarbij ze keken naar bloedtestresultaten van ongeveer 7.000 mensen met intervallen van twee jaar tussen 1999 en 2020.

Wat ze vonden: sinds 1999 zijn de gemiddelde serum-bicarbonaatniveaus met ongeveer 7 procent gestegen. Bicarbonaat, zoals elke biologie-nerd je zal vertellen, is een bloedmarker die nauw verbonden is met kooldioxide in het lichaam. Ondertussen daalden de gemiddelde niveaus van calcium en fosfor. Dit alles gebeurde terwijl atmosferische CO2 steeg van ongeveer 369 delen per miljoen (ppm) in 2000 tot meer dan 420 ppm vandaag.

'Wat we zien is een geleidelijke verschuiving in bloedchemie die de stijging van atmosferische kooldioxide weerspiegelt, die klimaatverandering aandrijft,' zei studieauteur universitair hoofddocent Alexander Larcombe, in wat misschien wel de understatement van de eeuw is.

Bicarbonaat is essentieel voor het reguleren van de zuur-basebalans van het lichaam. Naarmate CO2 toeneemt, houdt het lichaam extra bicarbonaat vast om de pH van het bloed stabiel te houden. Dat is allemaal goed en wel op de korte termijn, maar het volhouden van deze balansoefening gedurende decennia zou fysiologische effecten kunnen hebben. De modellering suggereert dat als de huidige trends zich voortzetten, de gemiddelde bicarbonaatniveaus binnen 50 jaar de bovengrens van de huidige geaccepteerde gezonde range zouden kunnen benaderen, en calcium en fosfor zouden later deze eeuw naar de onderkant van hun gezonde ranges kunnen zakken.

Mensen evolueerden toen atmosferische CO2 rond de 280 tot 300 ppm lag. In het afgelopen decennium zijn de niveaus gemiddeld met ongeveer 2,6 ppm per jaar gestegen, met alleen al in 2024 een sprong van 3,5 ppm. Dus we begeven ons op terrein dat onze lichamen nog nooit hebben gezien.

Dr. Phil Bierwirth, een gepensioneerde milieugeowetenschapper verbonden aan de ANU Emeritus Faculteit, was bot: 'Ik denk eigenlijk dat wat we zien is omdat onze lichamen zich niet aanpassen. Het lijkt erop dat we zijn aangepast aan een bereik van CO2 in de lucht dat nu mogelijk is overschreden. Het normale bereik handhaaft een delicate balans tussen hoeveel CO2 er in de lucht is, onze bloed-pH, onze ademhalingsfrequentie en bicarbonaatniveaus in het bloed. Nu CO2 in de lucht hoger is dan mensen ooit hebben meegemaakt, lijkt het zich op te hopen in onze lichamen. Misschien kunnen we ons nooit aanpassen, zodat het van vitaal belang is om atmosferische CO2-niveaus te beperken.'

De onderzoekers benadrukken dat dit niet gaat over mensen die plotseling neervallen wanneer we een bepaalde drempel overschrijden. Het is eerder een geleidelijke, fysiologische verschuiving op populatieniveau die het waard zou kunnen zijn om te monitoren als onderdeel van klimaatbeleid. Ze bevelen aan om atmosferische samenstelling naast biologische markers te volgen om te zien hoe langzame milieuveranderingen de menselijke biologie gedurende decennia beïnvloeden.

En hier is de clou: het verminderen van CO2-uitstoot gaat niet alleen om het redden van de ijsberen - het zou ook kunnen gaan om het redden van onze bloedchemie. De bevindingen roepen de mogelijkheid op dat het verminderen van emissies een extra rol zou kunnen spelen bij het beschermen van de gezondheid van de mens op de lange termijn. Dus, de volgende keer dat je over klimaatbeleid hoort, onthoud dan dat het niet alleen gaat om hittegolven en zeespiegelstijging; het gaat om het spul dat door je aderen stroomt.

Universitair hoofddocent Larcombe maakt deel uit van het Wal-yan Respiratory Research Centre, een samenwerking tussen The Kids Research Institute Australia, Perth Children's Hospital en Perth Children's Hospital Foundation. De studie is gepubliceerd in Air Quality, Atmosphere and Health, en materialen werden verstrekt door The Kids Research Institute Australia.