Anthony Agueda, een derdegeneratie Californische melkveehouder, gaf onlangs een rondleiding over zijn familiegrond in Hickman, bevolking 604, waar hij trots een klont mest onthulde die wemelde van de rode regenwormen. Er kronkelen waarschijnlijk nog honderdduizenden meer onder een drie meter hoge hoop hout en gebroken riviergesteente die zich uitstrekt over het equivalent van zes voetbalvelden. Dit biofilter is het middelpunt van een vermifiltratiesysteem, ontwikkeld en gepatenteerd door het Chileense bedrijf BioFiltro, dat belooft de uitstoot van methaan, lachgas en watervervuiling door de enorme hoeveelheden mest van de Holsteinkoeien drastisch te verminderen.

Vermifiltratie is slechts een van de vele methoden die boeren toepassen nu de veehouderij onder toenemende druk staat om haar ecologische voetafdruk aan te pakken. Californië, de grootste melkproducent van het land, heeft meer dan een miljard dollar gestoken in programma's die deze technologieën promoten. De Alberto Dairy was een van de eerste rundveebedrijven in de staat die vermifiltratie toepaste; nog acht van dergelijke systemen zijn al operationeel op Amerikaanse melkveebedrijven, en nog eens 16 zijn in aanbouw of gepland, bijna allemaal in Californië.

Mest is een belangrijke bron van klimaatvervuiling. Het World Resources Institute schat dat mestbeheer op melkvee- en varkensbedrijven verantwoordelijk is voor 1,6% van de Amerikaanse broeikasgasemissies. Wereldwijd draagt het ongeveer 10% bij aan de klimaatimpact van de veehouderij. Traditioneel wordt mest in lagunes gespoten waar methanogenen gedijen in zuurstofarme omstandigheden, waarbij methaan ontstaat - een gas met een 30 keer sterker broeikaseffect dan koolstofdioxide over een eeuw. De drijfmest wordt vaak over het land verspreid, wat leidt tot watervervuiling door nitraten, ziekteverwekkers en medicijnresten.

Californië is bijzonder agressief geweest in het aanpakken van methaan uit de veehouderij. In 2016 voerde de staat een wet in die melkveebedrijven verplicht de methaanuitstoot tegen 2030 met 40% te verminderen ten opzichte van 2013. De meeste reducties tot nu toe komen van anaerobe vergisters, die methaan uit overdekte lagunes opvangen en omzetten in aardgas. Maar vergisters zijn duur - alleen rendabel voor bedrijven met ongeveer 2.000 stuks vee of meer - en doen weinig tegen watervervuiling. Critici zeggen dat de rijke inkomstenstroom uit het Low Carbon Fuel Standard-programma van Californië de aandacht en middelen heeft afgeleid van alternatieven zoals vermifiltratie.

Enter de wormen. Het vermifiltratiesysteem bij Alberto Dairy, dat in oktober 2024 in gebruik werd genomen, gebruikt een spoelsysteem om mest in een opvangput te wassen, waar vaste stoffen worden gescheiden. De vloeistof stroomt vervolgens door leidingen naar irrigatiesystemen die boven vermifiltratiebedden hangen. De wormen en microben in het biofilter consumeren een groot deel van het resterende vaste materiaal. Volgens UC Davis-professor Frank Mitloehner, die een soortgelijke opstelling op een nabijgelegen boerderij bestudeerde, kan het systeem stikstof en daarmee samenhangende verontreinigende stoffen zoals ammoniak en nitraten bijna elimineren. "Zodra het water er bovenop wordt gesproeid, duurt het ongeveer vier uur van begin tot eind om door te sijpelen en aan het einde weg te lopen," legt Agueda uit.

Californië heeft meer dan $18 miljoen verstrekt om 15 vermifiltratieprojecten te ondersteunen, waaronder bijna $2 miljoen voor de Alberto Dairy. Zoals Agueda het stelt: "Dit maakt me opgewonden, omdat het laat zien hoe we deel uitmaken van de oplossing." De staat schat dat de zuivelsector op koers ligt om de jaarlijkse methaanuitstoot tegen 2030 te verminderen met het equivalent van 5 miljoen ton CO2 - hoewel dat nog steeds ongeveer 4 miljoen ton tekortschiet van de doelstelling. Maar met wormen aan het werk, komen ze er misschien nog wel.