In een verbluffende vertoning van het voor de hand liggende, heeft de directeur van geestelijke gezondheidsinstelling Mind toegegeven dat de sector een nogal ongemakkelijk feit onder het tapijt heeft geveegd: sommige mensen met een ernstige psychische aandoening kunnen gewelddadig zijn. Dr. Sarah Hughes, die veertig jaar in het veld heeft gewerkt, vertelde aan The Guardian dat instellingen hebben nagelaten dit risico te erkennen omdat ze doodsbang zijn om stigmatisering aan te wakkeren. Je weet wel, de gebruikelijke angst om dingen erger te maken door de waarheid te vertellen.

Deze onthulling komt terwijl het onderzoek naar de aanvallen in Nottingham wordt afgerond, dat de gebeurtenissen onderzoekt die leidden tot 13 juni 2023, toen studenten Barnaby Webber en Grace O'Malley-Kumar, beiden 19, en de 65-jarige conciërge Ian Coates dodelijk werden neergestoken door Valdo Calocane, bij wie later paranoïde schizofrenie werd vastgesteld. Calocane, die een geschiedenis van gewelddadige incidenten had en medicatie weigerde, werd in twee jaar tijd vier keer opgenomen onder een zorgmachtiging, en zijn moeder omschreef het systeem voor geestelijke gezondheidszorg als 'zo kapot'. Hij kreeg in 2024 een onbepaalde ziekenhuisbevel nadat hij schuld bekende aan doodslag.

Hughes, die zelf geweld heeft meegemaakt van iemand met psychose, zegt dat de angst voor stigmatisering in de sector heeft geleid tot een collectief 'verzachten van de waarheid'. Ze stelt dat hoewel de overgrote meerderheid van mensen met een psychische aandoening niet gewelddadig is, sommigen dat wel zijn, en de gevolgen dodelijk kunnen zijn. Haar opmerkingen volgen op een rondetafelgesprek van Mind in Westminster, waar experts bespraken hoe de openbare veiligheid in evenwicht kan worden gebracht met de rechten van patiënten.

Emma Webber, wiens zoon Barnaby werd gedood, verwelkomde de verklaring van Hughes en zei dat het risico op geweld 'opzettelijk is stilgehouden'. Ze gelooft dat als de risico's in de zaak van Calocane waren begrepen, de tragedie misschien voorkomen had kunnen worden. Professor Seena Fazel, forensisch psychiater van Oxford, steunt dit en merkt op dat hoewel mensen met schizofrenie een verhoogd risico op geweld hebben, het absolute risico klein is, en factoren zoals middelenmisbruik of eerder geweld dit risico vergroten. Het goede nieuws? Breed beschikbare behandelingen kunnen dat risico verminderen.

Mind is nu van plan een strategie te introduceren die oproept tot betere ondersteuning voor ernstige psychische aandoeningen, waaronder meer ziekenhuisbedden en assertieve outreache. Hughes benadrukt dat de veiligheid van patiënten en het publiek niet elkaar uitsluiten. Want blijkbaar hebben we een instelling nodig om ons te vertellen dat het veilig houden van mensen en het zorgen voor psychisch zieken naast elkaar kunnen bestaan. Wie had dat gedacht?