Bidsprinkhanen worden al lang beschouwd als mystieke gidsen, voortekenen van ongeluk en over het algemeen fascinerende insecten. Maar nu maken twee Aziatische soorten een minder betoverende naam voor zichzelf door de inheemse fauna van Europa te bedreigen.

Een nieuwe studie in het Journal of Orthoptera Research heeft Hierodula tenuidentata en Hierodula patellifera officieel geclassificeerd als Invasieve Uitheemse Soorten (IAS). Onder leiding van Roberto Battiston van het Museum voor Archeologie en Natuurwetenschappen 'G. Zannato' benadrukt het onderzoek hoe deze insecten ongeveer een decennium lang stilletjes hun territorium in Europa hebben uitgebreid, met exploderende populaties in mediterrane en continentale regio's. 'Ze trekken steeds verder naar het noorden, dankzij klimaatverandering', merkt Battiston op, en voegt eraan toe dat het publiek ze vaak aanziet voor een welkome verschijning in plaats van een ecologische bedreiging.

De bidsprinkhanen zijn productieve fokkers, waarbij elke eierkoker ongeveer 200 jongen produceert - bijna twee keer zoveel als de inheemse Europese bidsprinkhaan (Mantis religiosa). Hun nimfen zijn ook minder kannibalistisch, waardoor populaties snel kunnen groeien. De invasieve vrouwtjes trekken inheemse mannetjes aan, die proberen te paren maar eindigen als diner. Ze smullen ook van een breed scala aan inheemse dieren, waaronder honingbijen en beschermde kleine gewervelde dieren zoals boomkikkers en hagedissen.

Een onverwachte held in dit verhaal is de huiskat, die verantwoordelijk is voor 45% van de geregistreerde predatiegevallen op de invasieve bidsprinkhanen. Maar katten zijn indiscriminate jagers en jagen ook op inheemse bidsprinkhanen, die het al moeilijk hebben. Stedelijke landschappen bieden ideale omstandigheden voor de indringers, met insectenhotels en hitte-eilanden die hen helpen gedijen.

Onderzoekers hebben hun toevlucht genomen tot burgerwetenschap en meer dan 2.300 meldingen van het publiek verzameld. Ze adviseren mensen om waarnemingen te melden en in de winter de sponsachtige eierkokers (oothecae) van takken te verwijderen - maar alleen na overleg met een specialist om inheemse soorten niet te schaden. De studie onderstreept hoe menselijke activiteit en klimaatverandering de kaarten van invasieve soorten hertekenen, waardoor publieke bewustwording en gerichte natuurbescherming essentieel zijn voor het behoud van de biodiversiteit in Europa.