De filmmakers achter NAZA, de bekroonde documentaire over de systematische massamoord van Israël op Palestijnen in Gaza, betraden zaterdag het podium bij de Noord-Amerikaanse première in New York. Ze deden dat terwijl Israëlische functionarissen dreigden hen hun staatsburgerschap af te nemen en er thuis protesten woedden - want niets zegt "robuust democratisch debat" zoals het bedreigen van de mensen die de documentaire hebben gemaakt.

Geregisseerd door de Oscarwinnende filmmakers Yuval Abraham en Rachel Szor en geproduceerd door The Guardian, bevat de veelgeprezen film getuigenissen van 24 geanonimiseerde Israëlische soldaten en inlichtingenofficieren. Dit zijn mensen die deelnamen aan de surveillance en het op afstand doden van Palestijnse burgers in Gaza, en zij beschrijven de AI-aangedreven systemen die worden gebruikt om doelen te selecteren. Het is het soort kijkje van binnenuit waarvoor je normaal gesproken een lek, een dagvaarding of een uiterst schuldig geweten nodig hebt.

De film ontleent zijn naam aan een acroniem dat door de Israëlische inlichtingendienst eufemistisch wordt gebruikt om aan te geven hoeveel burgers naar verwachting zullen sterven bij een luchtaanval. Die aanvallen worden vaak 's nachts op privéwoningen uitgevoerd, waarbij vele familieleden - inclusief kinderen - tegelijk omkomen. Dus, samengevat: een documentaire vernoemd naar een eufemisme voor verwachte burgerslachtoffers wordt ontvangen met bedreigingen van functionarissen. De ironie is niet subtiel, maar dat is het onderwerp ook niet.

Abraham en Szor verdedigden hun bevindingen bij de première, want als je 24 mensen hebt met directe kennis van hoe de targeting werkt, gaat "je bevindingen verdedigen" minder over mening en meer over het aanwijzen van het bewijs. De dreigementen van Israëlische functionarissen om hun staatsburgerschap in te trekken suggereren ondertussen dat sommigen liever de nationaliteit van de filmmakers veranderen dan de inhoud van de film aan te pakken. Dat is één manier om met een documentaire om te gaan. Het is geen goede manier, maar het is een manier.