Afslankprikken zoals Wegovy en Mounjaro zijn de lievelingen van de farmaceutische wereld geworden, maar met grote populariteit komt grote kritiek – en een groeiende lijst van vermeende bijwerkingen die iedereen zou doen twijfelen voor het spuiten. Deze week voegden onderzoekers haaruitval toe aan het rijtje, wat suggereert dat GLP-1-medicijnen mogelijk verband houden met een dunner wordende haardos. Maar wetenschap van internetgeruchten scheiden is als het vinden van een salade in een fastfoodrestaurant: mogelijk, maar vergt inspanning.

Laten we beginnen met de buik. Misselijkheid, braken, diarree, verstopping – de klassiekers. Deze zijn zo goed gedocumenteerd in klinische studies dat ze in bijsluiters als 'zeer vaak' worden vermeld. Experts zeggen dat ze een direct gevolg zijn van de medicijnen die de spijsvertering vertragen, als een verkeersopstopping in je darmen. Het goede nieuws? Fabrikanten verzekeren dat ze meestal na verloop van tijd verdwijnen.

Dan de ogen. Vorig jaar toonde een studie aan dat mensen met diabetes die GLP-1-medicijnen gebruiken een dubbel zo groot risico lopen op leeftijdsgebonden maculadegeneratie. Er is ook niet-arteriitische anterieure ischemische opticusneuropathie, een aandoening die plotseling, permanent verlies van het gezichtsvermogen kan veroorzaken. Farmaceutische bedrijven erkennen dit als een mogelijke bijwerking – Wegovy's bijsluiter vermeldt het – maar experts benadrukken dat het zeer zeldzaam is. Dus zeldzaam genoeg dat je je waarschijnlijk geen zorgen hoeft te maken, maar vaak genoeg dat je misschien niet in de zon moet staren.

Onbedoelde zwangerschappen zijn ook gemeld, wat leidt tot aanbevelingen dat vrouwen deze prikken combineren met effectieve anticonceptie. De theorie is dat GLP-1-medicijnen mogelijk orale anticonceptiva verstoren of de vruchtbaarheid stimuleren door gewichtsverlies. Maar sluitend onderzoek is schaars, deels omdat zwangere vrouwen werden uitgesloten van de eerste studies. Het Britse Geneesmiddelenbureau adviseert tegen het gebruik van deze medicijnen tijdens de zwangerschap of bij een zwangerschapswens, wegens onvoldoende veiligheidsgegevens. Ook, onbedoelde zwangerschappen komen sowieso voor bij orale anticonceptiva, dus geef de prik niet volledig de schuld.

Dan is er het beruchte 'Ozempic-gezicht' – ingevallen ogen, rimpels, verslapte huid. Sociale media staan vol met dramatische voor-en-na-foto's, maar chirurgen merken op dat dit een gevolg is van snel gewichtsverlies, niet van het medicijn zelf. Hetzelfde geldt voor 'Ozempic-voet', een benig uiterlijk en voetpijn door verlies van vetkussentjes. Een studie vond zelfs dat een sleeve-gastrectomie leidde tot een afname van schoenmaat een jaar later. Dus als je voeten eruit gaan zien als skeletten, is het waarschijnlijk het gewichtsverlies, niet de medicatie.

Tot slot, haaruitval. De studie van deze week koppelde GLP-1-gebruik aan haaruitval bij volwassenen met diabetes type 2, maar experts vermoeden dat het komt door snel gewichtsverlies en voedingstekorten, niet door de medicijnen zelf. Hetzelfde gebeurt na bariatrische chirurgie of crashdiëten. Het goede nieuws? De haaruitval lijkt van het omkeerbare type – telogeen effluvium – dus je lokken kunnen terugkomen. Verwacht alleen geen volle manen tegen volgende week dinsdag.