Elke dag redt veilig bloed levens - vrouwen die bevallen, ongevalslachtoffers, kankerpatiënten en mensen met chronische ziekten. Maar als je dacht dat we de code voor gelijke toegang hadden gekraakt, denk dan opnieuw. Een nieuw rapport van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), vrijdag uitgebracht voorafgaand aan Wereldbloeddonordag op 14 juni, onthult dat ondanks decennia van vooruitgang de toegang tot levensreddend bloed diep ongelijk blijft, met tekorten die nog steeds levens in gevaar brengen in veel lagere-inkomenslanden.

De studie is de meest uitgebreide beoordeling tot nu toe van wereldwijde bloedsystemen, gebaseerd op gegevens uit 168 landen die 97 procent van de wereldbevolking vertegenwoordigen. En het nieuws is... gemengd. Aan de positieve kant komt meer dan 85 procent van de bloeddonaties wereldwijd nu van vrijwillige niet-betaalde donoren - lang beschouwd als de veiligste en meest duurzame bron. Dus de mensheid krijgt een solide 7,5.

Maar hier is het addertje: terwijl veel landen hun nationale bloedsystemen hebben versterkt en de toegang tot veilige transfusies hebben uitgebreid, blijven tekorten, zwak bestuur en ontoereikende financiering de toegang in veel lage- en middeninkomenslanden beperken. Deusdedit Mubangizi, WHO-directeur voor Geneesmiddelen- en Gezondheidsproductenbeleid en -normen, verwoordde het diplomatiek in het voorwoord van het rapport: "Toegang tot voldoende, veilige voorraden bloed en bloedproducten, gekoppeld aan veilige transfusiepraktijken, is een fundamenteel onderdeel van veerkrachtige gezondheidssystemen en een cruciale factor voor universele gezondheidsdekking." Vertaling: we zijn er nog niet.

Een betrouwbare bloedtoevoer is essentieel voor de behandeling van alles, van ernstige bloedingen tijdens de bevalling en spoedoperaties tot kankerbehandeling, chronische bloedaandoeningen en ernstige bloedarmoede. Gedoneerd plasma gaat ook in medicijnen voor bloedingsstoornissen, immuundeficiënties en andere ernstige aandoeningen. Wanneer veilig bloed niet beschikbaar is, sterven patiënten aan anders behandelbare ziekten en verwondingen - wat een oplosbaar probleem lijkt, maar oké.

Het rapport onderzoekt elke fase van de transfusieketen - donorwerving, bloedafname, laboratoriumtests, klinisch gebruik en toegang tot plasmamedicijnen. Het identificeert ontoereikend bestuur en niet-duurzame financiering als de grootste obstakels. Het merkt ook de voortdurende inspanningen op om plasmacollectie te diversifiëren en de wereldwijde toeleveringsketens voor plasmamedicijnen te versterken, die in veel omgevingen ontoegankelijk of onbetaalbaar blijven.

Om gelijke toegang te bereiken, zegt de WHO, is aanhoudende politieke inzet, sterkere nationale systemen en voortdurende internationale samenwerking nodig. Dit jaar voert de campagne voor Wereldbloeddonordag het thema: "Eén druppel menselijkheid. Geef bloed. Red levens." Het is bedoeld om regelmatige vrijwillige donatie aan te moedigen, terwijl solidariteit, mededogen en gedeelde verantwoordelijkheid worden benadrukt - want blijkbaar hebben we nog steeds een herinnering nodig dat het delen van bloed een goede zaak is.