Minstens een miljoen vrouwen en meisjes hebben sinds januari 2025 geen toegang meer tot cruciale humanitaire steun, nu ongekende bezuinigingen op hulp vrouwenorganisaties in crisisgebieden op de rand van de afgrond brengen, zei VN-Vrouwen, het VN-agentschap voor gendergelijkheid, vrijdag.

Volgens een nieuw rapport, Beyond the Breaking Point, worden organisaties die essentiële diensten verlenen aan vrouwen en meisjes gedwongen om programma's te verminderen of op te schorten, precies op het moment dat de wereldwijde humanitaire behoeften een historisch hoogtepunt bereiken. Ongeveer 120 miljoen vrouwen en meisjes wereldwijd hebben nu humanitaire hulp en bescherming nodig, maar de lokale vrouwenorganisaties die het beste in staat zijn om hen te bereiken, kampen met ernstige financieringstekorten, ondanks dat ze vaak opereren op plaatsen waar internationale organisaties niet kunnen komen.

Deze organisaties spelen een sleutelrol in enkele van de zwaarste humanitaire noodsituaties ter wereld, waaronder Afghanistan, de Democratische Republiek Congo en Haïti. Ze blijven ter plaatse lang nadat de internationale aandacht is verschoven, en ondersteunen overlevenden van geweld, ontheemde gezinnen en kwetsbare gemeenschappen.

“Elke dollar die wordt teruggetrokken uit vrouwenorganisaties is een dollar die wordt onttrokken aan overlevenden van seksueel geweld in conflicten, ontheemde moeders, meisjes die van school worden gestuurd en gemeenschappen die vechten om te overleven,” zei Sofia Calltorp, hoofd Humanitaire Actie bij VN-Vrouwen.

Het rapport, gebaseerd op antwoorden van 855 door vrouwen geleide organisaties in 52 door crisis en conflict getroffen landen, toonde aan dat veel vrouwen die deze organisaties leiden zelf conflict of ontheemding meemaken, maar toch blijven werken ondanks het gebrek aan middelen. Bijna tweederde meldt dat personeel onbetaald werkt om essentiële diensten in stand te houden. Tegelijkertijd zegt bijna de helft dat de burn-out onder het personeel toeneemt, terwijl 88 procent meldt dat de geestelijke gezondheid van de vrouwen en meisjes die ze ondersteunen verslechtert.

De impact van de financieringscrisis is al voelbaar in door crisis getroffen gemeenschappen. De helft van de ondervraagde organisaties heeft wachtlijsten ingevoerd of stuurt vrouwen en meisjes weg omdat ze niet langer aan de vraag kunnen voldoen. Ondertussen meldt 92 procent toenemende armoede onder de vrouwen die ze bedienen, en ziet 82 procent meer meisjes die stoppen met school.

Achter de statistieken zitten vrouwen die aankomen bij opvangcentra die gesloten zijn, zwangere vrouwen die uren moeten reizen voor gezondheidszorg, en moeders die geen voedsel voor hun kinderen kunnen krijgen. De gevolgen reiken verder dan de directe humanitaire crisis, want het verlies van vrouwenorganisaties verzwakt ook de inspanningen om vrouwelijk leiderschap en deelname aan gemeenschapsbesluitvorming te bevorderen. Meer dan de helft van de ondervraagden meldt een afname van de betrokkenheid van vrouwen in lokale leiderschapsrollen.

VN-Vrouwen roept op tot duurzame investeringen in vrouwenorganisaties en beschrijft ze als onmisbare eerstehulpverleners, verdedigers van vrouwenrechten en essentiële partners in herstel en vredesopbouw. “Zonder onmiddellijke actie riskeren de organisaties die vrouwen en meisjes in leven hebben gehouden tijdens de ergste crises ter wereld, zelf een slachtoffer van de oorlog te worden,” concludeerde mevrouw Calltorp.